Wat is er nu zuiverder dan een diamant? Weinig, toch? Dat prachtige lichtspel, gebroken door vele mooi geslepen facetten, verleidt al eeuwenlang man en vrouw. Hoe minder inclusies de edelsteen bevat, hoe mooier het licht erdoorheen valt. Dat leest u wel vaker, ook op deze website. En het klopt natuurlijk: wie wil diamanten kopen, kiest het best voor een zo zuiver mogelijke edelsteen.

Deze keer pakken we het echter eens anders aan, en focussen we opzettelijk op die wereld van inclusies. Want zij blijken onder de microscoop ook betoverend mooi en zeer interessant te zijn. Kom mee voor een trip langs enkele prachtige onzuiverheden, niet alleen in diamant maar ook in andere edelstenen.

  • Insluitingen of inclusies ontstaan tijdens het groeiproces van diamant, en eventueel het latere gebruik en slijpwerk.
  • Ook onzuiverheden zelf zijn fascinerend, alleen niet in een edelsteen voor een juweel.
  • Zelfs eenvoudige insluitingen bieden waardevolle inzichten over de diepste lagen van onze planeet.
  • Diamanten kopen bij BAUNAT? Dan krijgt u altijd edelstenen met zeer kleine zuiverheden, die niet te zien zijn met het blote oog.

Wat zijn die inclusies?

Natuurlijke diamanten ontstaan 150 tot 250 km diep onder het aardoppervlak. Terwijl koolstof daar onder grote druk en bij extreme hitte in diamant verandert, sluipen er wel eens onzuiverheden in de ruwe edelstenen. Mogelijk ontstaan ze ook tijdens het gebruik en het slijpen, veel later dus.

Deze zogenaamde ‘geboortevlekjes’ bepalen de zuiverheid (Clarity) van een diamant, een van de vier C’s die de kwaliteit uitmaken. Om na te gaan hoe zuiver de edelsteen is, schakelen we bij BAUNAT het scherpe oog van een expert in. Hij gaat met een loep op zoek naar de inclusies. Welke onzuiverheden kan hij vinden?

  • Breuken (pluimen of feather). Deze komen het meest voor, en ontstaan door een moleculaire breuk in de opbouw van de koolstofstructuur.
  • Zwarte of donkere vlekken (spots), die in de koolstof ontstaan.
  • Microscopische sluiers (clouds), die de helderheid verzwakken.

Belangrijk om te weten: de specialist bepaalt de zuiverheid met een loep die tien keer vergroot. Inclusies die hij daarmee niet kan zien, worden als onbestaand beschouwd. Hij deelt de zuiverheid in volgens deze schaal: van LC (Loupe Clean) of F/IF (Flawless/Internally Flawless) over VVS1, VVS2, VS1, VS2, SI1, SI2 tot P1, P2 en P3 (erg makkelijk te zien met het blote oog).

Bij BAUNAT kunt u enkel diamanten kopen met een zuiverheid van minstens VS2 of SI1. In het tweede geval spot een expert de insluitingen mogelijk nog relatief vlot onder zijn vergrootglas, in het eerste geval blijkt dat al heel wat moeilijker. En als leek zonder loep ziet u de inclusies in beide gevallen nooit.

Natuurlijk kunnen we dat bezwaarlijk jammer vinden, een diamant in een juweel moet zuiver zijn en schitteren. Maar blijkbaar zijn die inclusies op zich soms ook bewonderenswaardig. Door de juiste fotolens bekeken, en niet verwerkt in een juweel.

Bloem gevangen in een regenbui

Microfoto van een prachtige, rozetvormige inclusie in een blauwe saffier.

Beginnen doen we met dit knappe staaltje microfotografie. De fotograaf, Jonathan Muyal, werd ermee terecht verkozen tot Gemstone Photographer of the Year 2017 door Gem-A, de Gemmological Association of Great Britain.

Wat u ziet, is een blauwe saffier uit Sri Lanka. De waarlijk verbluffende foto toont hoe groeiblokkage in de edelsteen leidde tot een langwerpig buisje, dat op zijn beurt uitmondde in een rozetachtige, flinterdunne vochtinclusie. Dankzij een speciale belichtingstechniek met blauwe en gele filters, lijkt de inclusie wel een bloem die heen en weer wiegt in een stevige regenbui. Om bij weg te dromen.

Prachtige roze kristal plonzend in water

Diamanten kopen? Liever niet met inclusie. Maar deze roze toermalijn in spodumeen is heel mooi.

Dit mineraal, spodumeen, vertoont vaak inclusies met vocht, de mineralen muscoviet of veldspaat, en klei. Maar het gesteende kan dus ook roze toermalijnkristal bevatten, zoals u op deze foto van kleurloze spodumeen (7,85 karaat) ziet, waarschijnlijk afkomstig uit Afghanistan. Het lijkt wel alsof het felgekleurde toermalijn in water plonst …

De transparante inclusie is een mooi gegroeid, prismavormig kristal met fijne, verticale lijnen in de lengte. De vorm is asymmetrisch: de ene kant van het kristal is vlak, de andere kant eindigt op een lage piramide. In het kristal zien we ook overvloedig veel ongelijke, golfvormige breuken. Onder glasvezelbelichting vielen ook driehoekige inclusies te bewonderen op het grensvlak van beide kristallen …

Hoewel groene toermalijninclusies in spodumeen maar zelden voorkomen, zijn ze wel gedocumenteerd. De vakliteratuur maakt gewag van enkele gevallen. Maar deze roze inclusie is nog veel zeldzamer. Geef uw ogen dus de kost.

Wonderlijk vertakte inclusies in blauwe saffier

Diamanten kopen? Liever zuiver, maar deze vertakkende inclusies in saffier zijn schitterend.

Wauw, horen we u denken. Inderdaad. Wat u ziet, zijn vertakkende inclusies, gevangen in een driehoekige breuk die tot aan het oppervlak komt van opnieuw een blauwe saffier. Onder gereflecteerd licht glanzen de insluitingen meer dan de edelsteen zelf. Onder glasvezellicht lijken ze wel zwart tegenover hun omgeving.

De insluitingen werden gespot in een stuk blauwe saffier van 0,66 karaat, ontgonnen in het Bo Tang Su-mijngebied in Cambodja. Dergelijke inclusies vindt u vaak in kwarts en de halfedelsteen chalcedoon, maar slechts zelden in een korund als saffier. Hoe mooi de natuur wel kan zijn …

Een komeet die binnen een ster door het heelal scheert

Diamanten kopen? Die verkiest u zuiver, maar deze inclusie als een komeet door het heelal betovert ook.

In deze saffier, gevonden in Myanmar, lijkt wel een heel universum vervat. Hij is geslepen volgens de cabochonslijptechniek. Een edelsteen wordt daarbij eerst in een vorm geslepen, bijvoorbeeld hartvormig, ovaal of vierkant. Daarna haalt de vakman aan de bovenkant laagjes weg, tot de steen bolvormig is.

De edelsteen van de foto vertoonde met het blote oog een ster met zes stralen. Onder de microscoop bleken het lange naalden van het mineraal rutiel te zijn. Bovenaan, min of meer centraal in beeld, ziet u als het ware een vingerafdruk. Dat zijn dan weer kleine kristallen, insluitingen typisch voor niet-verhitte saffier.

Opvallend is uiteraard de grote, onregelmatig gevormde kristal met metaalachtig uiterlijk. Dat zweeft zeer dicht bij het oppervlak van de edelsteen, tegen de zwarte achtergrond. Het is een ijzersulfidekristal dat als een komeet door de ruimte zweeft, microscopisch klein vervat in ster in een saffier. Nogmaals: wauw!

‘Gewone’ insluiting vertelt boekdelen over aarde

Deze chromiet/omfacietinclusie, vaak als koolstofvlek bestempeld, vertelt over de diepste aardlagen.

Ondertussen bent u al overtuigd dat ook inclusies mooi zijn, niet? Ze spreken tot de verbeelding … Maar aan natuurkundigen geven ze ook een unieke kans om de diepe aardlagen te onderzoeken – een van die wonderlijke werelden die tot op vandaag voor ons gesloten blijven. De insluitingen gunnen een blik daarop, en helpen ons te begrijpen hoe onze planeet ontstond.

Het hoeft daarbij niet altijd om een zeer uitzonderlijke insluiting te gaan. Zeer bekend is bijvoorbeeld bovenstaande ‘zwarte of donkere vlek’ in diamant, die we helemaal in het begin van de tekst al aanhaalden. Specialisten stempelen ze als koolstofvlek, terwijl het vaak om een kristal van het mineraal chromiet handelt.

U ziet het chromietkristal rechts in bovenstaande foto. Indien voldoende dun, lijken deze kristallen inderdaad rood- tot geelbruin, wanneer er licht door valt. Het mineraal ernaast is omfaciet. Dat kleurt meestal licht- tot donkergrijzig groen of blauw, indien we er licht laten doorstralen. Ook dat is duidelijk te zien in het beeld.

Met andere woorden: hoewel het zo lijkt, bestaat de insluiting in de diamant uit twee delen. Maar die hangen zo sterk samen, dat u het niet meteen merkt. Waarom zijn ze zo samengeklit? Door puur toeval, of aantrekkingskracht? Misschien waren ze eerst één mineraal, dat splitste toen de diamant zijn weg naar het aardoppervlak vond, omdat de druk en de temperatuur daarbij afnamen?

Diamanten kopen: dan toch liever geen inclusies

Zo ziet u maar: ook insluitingen zijn een wonder der natuur. Verder onderzoek naar bijvoorbeeld de chromiet- en omfacietinclusies levert wetenschappers onschatbare inzichten op over de samenstelling van, en de druk en temperatuur in de rotsen waarin diamanten ontstonden. En dus over de diepste lagen van onze planeet.

Maar als u wilt diamanten kopen in een prachtig vormgegeven sieraad, dan gaat u natuurlijk voor die grote zuiverheid, waardoor het licht van facet naar facet in mooie kleuren naar buiten straalt. En daarvoor bent u bij BAUNAT aan het beste adres. Hier vindt u de mooiste juwelen, tegen de scherpste prijzen.

Start vandaag nog met snuisteren in ons aanbod online, neem contact op met onze experten of spreek af om onze showroom te bezoeken. Voor 100% natuurlijke diamant, die evenveel fascineert a

Share on:
GERD VAN DE VEL