De wereld is niet ons dorp, maar onze markt: we zoeken voor u de hele planeet af naar diamanten, als u bij ons in Antwerpen bijvoorbeeld een ring wilt kopen. Heel dikwijls belanden we uiteindelijk bij de slijpers in India. Maar evengoed vinden we de nodige edelstenen in onze Antwerpse thuisbasis. Omdat sommige diamanten nu eenmaal beter daar te vinden zijn, én om u de scherpste prijs te garanderen.

Via Antwerpen wordt nog altijd 80% van de wereldwijde voorraad aan ruwe diamanten verhandeld, net als 50% van de geslepen stenen. Het maakt de stad onverminderd tot een van dé wereldcentra inzake diamanthandel. Maar hoe is dit verhaal begonnen? En hoe innoveert de Antwerpse sector, om belangrijk te blijven?

  • Stap mee in de teletijdmachine, naar de 16de eeuw!
  • Kickstart gegeven door joodse Duarte
  • Antwerpen schiet opnieuw naar een wereldpositie
  • Naar een nieuwe bloei, die niet meer zou stoppen
  • Vandaag onverminderd belangrijk wereldcentrum
  • Altijd maar blijven innoveren

Stap mee in de teletijdmachine, naar de 16de eeuw!

Of eigenlijk nog een beetje vroeger, naar 1447, om precies te zijn. In dat jaar verwees een document al naar diamanthandel in Antwerpen (!). Dat is, jawel, een verbluffende 571 jaar geleden.

Maar toegegeven: de eerste echte bloeiperiode, die kwam er in de 16de eeuw, de Gouden Eeuw. Tijdens de eerste decennia daarvan groeide Antwerpen uit tot dé handelsmetropool van Europa. Kooplieden verhandelden hier vooral Portugese specerijen, Zuid-Duitse koper en zilver en Engelse laken.

De commerciële bloei stimuleerde bestaande nijverheidstakken én trok er nieuwe aan, zoals de diamanthandel. Na een tijdje leken de sterren echter minder goed te staan. De zilverhandel verschoof naar het Spaanse Sevilla. Venetië werd de centrale stapelplaats voor specerijen. Enkel Engelse laken bleef in Antwerpen …

Maar de Zuid-Nederlandse exportindustrie bloeide, en dus kende onze thuisstad nieuwe groei. Bovendien traden nu eigen Antwerpse kooplieden op de voorgrond. Antwerpen werd daarbij ook dé producent en distributeur van luxeartikelen, zoals natuurlijk diamant.

Nochtans werden diamanten eerst niet in Antwerpen, maar wel in een andere wereldberoemde stad verhandeld: Brugge. De kostbare waar uit India kwam onder meer toe via de Brugse haven. Maar deze werd eind 15de eeuw onbereikbaar door verzanding. Tegelijk ontdekte Vasco da Gama een directe overzeese verbinding met India, waardoor het transport over land van Venetië naar Brugge afnam. Diamanten kwamen voortaan via de haven van Antwerpen toe …

Kickstart gegeven door joodse Duarte

Al van bij het begin speelden joodse handelaars een grote rol bij de Antwerpse diamanthandel. Niet zelden waren zij Spanje en Portugal ontvlucht, om aan de inquisitie te ontsnappen. Zo verhuisde eind 16de eeuw ook de van oorsprong joodse Diego I Duarte met zijn familie van Portugal naar Antwerpen. Daar legde hij mee de basis voor de diamanthandel, samen met andere gevluchte joden.

Diamant had voor joden een belangrijk voordeel: de edelstenen zijn zeer waardevol, maar nemen weinig plaats in. Dat maakt de handel erin mobiel. Iets wat destijds jammer genoeg nog cruciaal was: iedere dag kon er tegen de joodse bevolking opgetreden worden.

Het Spaanse leger van de hertog van Parma rijdt Antwerpen binnen, na de val - BAUNAT.
Na de verovering van de stad Antwerpen door de hertog van Parma en zijn leger, vluchtten vele joden naar Amsterdam.

Tijdens de 16de eeuw domineerden de Antwerpenaren mee de diamanthandel met India. Vanaf de 17de eeuw nam onder meer Amsterdam over. Vele Antwerpse joden vluchtten immers naar die stad, na de val van Antwerpen in 1585: de verovering door de Spaanse hertog van Parma. De Gouden Eeuw was voorbij …

Antwerpen bleef wel een belangrijke afzetmarkt voor geslepen diamant. Er bleven ook slijpers, maar Antwerpen moest nu de ruwe diamanten invoeren via Amsterdam, waar ze de beste keus voor zichzelf hielden. Dus wat deden de Antwerpenaren? Ze verbeterden hun technieken, om de minderwaardige diamanten toch te kunnen slijpen. Hun infrastructuur zou hen later nieuwe bloei brengen.

Antwerpen schiet opnieuw naar een wereldpositie

Eureka! In 1866 vindt Erasmus Jacobs in Zuid-Afrika een wit steentje, dat verdacht veel op u-weet-wel-wat lijkt: de Eurekadiamant. Later vindt Cecil Rhodes de Ster van Afrika (83,50 karaat). De New Rush start ... Duizenden mijnwerkers beginnen te graven aan Die Groot Gat – de mijn van Rhodes bij de stad Kimberly. Zijn bedrijf De Beers zou de wereldhandel in diamant gaan domineren.

Die Groot Gat: de enorme, in 1914 gesloten diamantmijn tegen het Zuid-Afrikaanse Kimberly - BAUNAT.
Uit deze Zuid-Afrikaanse mijn bij Kimberly groeven duizenden arbeiders diamanten op, die vaak in Antwerpen werden verwerkt.

De ruwe Zuid-Afrikaanse steentjes werden verkocht aan vaste handelaars, opnieuw vaak uit Antwerpen. De stad beschikte ondertussen immers over veel moderne infrastructuur voor diamantproductie. Vanaf 1920 kwamen er ook diamanten rechtstreeks uit Belgisch-Congo. Op enkele decennia tijd werd Antwerpen zo opnieuw een wereldcentrum in geslepen diamanten.

Naar een nieuwe bloei, die niet meer zou stoppen

In de jaren 1880 kreeg de Antwerpse diamanthandel een extra boost, met de komst van verjaagde joodse families uit Oost-Europa. Zij wilden via de haven van Antwerpen naar Amerika trekken, maar uit gebrek aan geld voegden ze zich veelal bij de al aanwezige joden in de stad.

Om de grote hoeveelheden diamanten te kunnen verhandelen, werd er in Antwerpen veel geïnvesteerd in de infrastructuur. In 1893 zag de Diamantclub van Antwerpen het levenslicht, de eerste beurs voor diamanten ter wereld. Het aantal leden steeg snel, tot meer dan duizend in 1913.

Een van de leden was Louis Coetermans. Vandaag is deze Prins Diamant vergeten, maar begin 20ste eeuw was hij een internationale topfiguur in de diamantwereld. Zijn imperium was dan ook enorm. Zo had hij onder meer de exclusiviteitsrechten over de uitvoer van diamanten uit de Duitse kolonie Zuidwest-Afrika, waar in 1908 overvloedig veel diamant gevonden was.

Vandaag onverminderd belangrijk wereldcentrum

Maar liefst 65% van de Antwerpse joden overleefde WO II niet. Maar zij die dat wel deden, pikten nadien de draad – of beter: de diamant – terug op, samen met joden die gevlucht waren uit Oost-Europese landen.

De diamanthandel in Antwerpen groeide verder, door een goede organisatie van de in- en uitvoer. In het begin werden de stenen, die per trein de stad binnenkwamen, ingeklaard in het postkantoor en vervolgens naar het douanekantoor Diamond Office gebracht, dat vandaag nog altijd een schoolvoorbeeld voor keuring is.

In 1970 opende ernaast het bijkantoor Antwerpen X. Vanaf dan werden de papieren en de zendingen gecontroleerd in het bijzijn van de klant en het Diamond Office. Vandaag passeren nog nagenoeg alle geïmporteerde en geëxporteerde diamanten in het kantoor in Antwerpen. Maar ze vertrekken en arriveren nu met het vliegtuig.

Nog steeds worden 80% van de ruwe en 50% van de geslepen diamanten wereldwijd in Antwerpen verhandeld. Het grootste slijperscentrum vindt u nu echter in India. Vooral in Surat werken vandaag ongeveer 450.000 mensen in de diamantsector. Maar de Indiase expertise is vaak nog gekoppeld aan de Antwerpse.

De knowhow blijft hier ook groot, bij de 1.700 Antwerpse diamantbedrijven op de Diamond Square Mile, de Antwerpse diamantwijk. En dat niet alleen op het vlak van handel en keuring. Goudsmeden en juweliers maken in Antwerpen schitterende juwelen, zoals u kunt merken in ons eigen aanbod. Ook wijzelf doen een beroep op hen, wegens hun hoge kwaliteit, die we zo ook optimaal kunnen opvolgen.

Altijd maar blijven innoveren

De Antwerpse diamantsector blijft zichzelf ook altijd maar vernieuwen. Zo kunt u bij ons in Antwerpen uw diamanten uiteraard online kopen, wat deel uitmaakt van onze slimme aanpak.

Daarnaast organiseerde het Antwerp World Diamond Center de eerste hackathon voor de diamantindustrie: Hack4Diamonds. De winnende oplossing was gebaseerd op blockchaintechnologie, een revolutionaire databank waarover u hier meer leest.

Van revolutie gesproken: het AWDC pakte in juni 2018 nog uit met een bijzondere innovatie, die de diamantsector grondig kan veranderen. De Fenix is een robot die het slijpen van diamanten nagenoeg volledig automatiseert.

De machine slijpt zeer accuraat en tot 20 keer sneller dan de mens. Bovendien kan het apparaat in om het even welke richting slijpen, niet alleen in die van de groei. Daardoor vallen veel meer edelstenen dan vroeger te slijpen, in de moeilijkste fantasievormen en tegen een onbestaande loonkost. Al deze troeven moeten de Antwerpse slijpcentra een stevig concurrentievoordeel opleveren.

Meer weten, of zelf diamanten kopen uit Antwerpen?

Bezoekt u Antwerpen, bezoek dan ook zeker het DIVA: het gloednieuwe Antwerpse museum voor diamanten, zilver en edelsmeedkunst. Diamanten juwelen kopen? Daarvoor bent u al op de beste plaats. Ontdek vandaag het Antwerpse vakmanschap in onze uitgebreide webshop.

 

Share on:
SANDER MICHIELS